Düzce'nin Yığılca ilçesinde, dayanıklılığı ve çok yönlü kullanımıyla ön plana çıkan Bolu yöresine ait Mengen sobasını, 35 yıldır el emeğiyle üreten 63 yaşındaki Halil Akdeniz, babasından öğrendiği mesleğini gençlere öğretmek istiyor. Bolu'nun Mengen ilçesinde evlerin vazgeçilmezi olan Mengen sobası, kış şartlarının çetin geçtiği çevre illerin kırsal kesimlerinde de üretilip kullanılıyor.
BABADAN KALMA ATÖLYEDE ÜRETİM
Komşu il Düzce'nin köyünde zanaatın son temsilcilerinden biri olarak geleneği yaşatan evli ve 3 çocuk babası Akdeniz, Yedigöller Milli Parkı güzergahındaki Yığılca ilçesine bağlı Mengen köyünde, 20'li yaşlarda evlerinin bodrumunda oluşturdukları atölyede babasından öğrendiği mesleğini sürdürüyor. Sipariş usulüyle sobalarını imal eden 63 yaşındaki Akdeniz, geleneksel Mengen sobası imalatına gençlik yıllarında başladığını belirtti.
DAYANIKLILIK İÇİN ÖZEL MALZEME KULLANIYOR
Akdeniz, yapımında genelde 2-3 milim kalınlığında sac kullanılan sobayı, 35 yıldan bu yana dayanıklı olması ve ısıyı daha fazla tutması dolayısıyla 6 milim sacdan üretiyor. Kullanım amacına göre tasarım ve ölçülendirme yaptıktan sonra parçaları kesim, pres ve bükümle forma sokan Akdeniz, gövdenin kaynaklanmasının ardından ızgara, kapak ve fırın haznesi kısımlarını monte ediyor.
MESLEK AŞKI VE GEÇMİŞ GÜNLER
Mesleğin babasından miras kaldığını aktaran Akdeniz, o günleri şu sözlerle anlattı: "Babam o dönemlerde orak, bıçak yapardı. Asker ocağında da zaten kaynakçıydım. O zamanlar köyümüzde doğru dürüst elektrik yoktu. Daha sonra elektriğimiz geldi ve evimizin alt kısmında iş yerimizi açtık. Burada babamdan öğrendiğim zanaatı ilerlettim ve çok şükür devam diyorum."
DEPREMZEDELERE ISINMA DESTEĞİ
Akdeniz, Mengen sobası imalatında tasarım ve ölçülendirmeden kesme, birleştirme, sızdırmazlık ve çekiş kontrollerine kadar titizlikle çalıştığını vurguladı. Sobayı düzgün yapmanın emeğin karşılığını getirdiğini belirten Akdeniz, 35 yıldır hiçbir komşusundan veya müşterisinden şikayet almadığını ifade etti. Geçmişte Almanya'ya kadar soba gönderdiğini belirten usta, 6 Şubat 2023 tarihindeki depremlerden etkilenen illere de yaklaşık 100 soba yolladığını dile getirdi.
GENÇLERE ÇAĞRI VE GELECEK KAYGISI
Mengen sobası yapımına ev tipiyle başladığını, daha sonra bahçelerde de kullanılabilen ve yemek pişirme özelliği olan ördek modeliyle devam ettiğini anlatan Akdeniz, yaşının ilerlediğini ve bu güzel zanaatı gençlere öğretmek istediğini söyledi.
