Amerika Birleşik Devletleri Yüksek Mahkemesi, Başkan Donald Trump tarafından Uluslararası Acil Ekonomik Güçler Yasası (IEEPA) kapsamında yürürlüğe konulan gümrük tarifelerinin hukuka aykırı olduğuna hükmetti. 6’ya karşı 3 oyla alınan kararda, vergi koyma yetkisinin Kongre’ye ait olduğu vurgulanırken, IEEPA’nın başkana doğrudan tarife uygulama yetkisi tanımadığı belirtildi. Karar, özellikle Çin, Kanada ve Meksika başta olmak üzere çok sayıda ülkeye uygulanan “acil durum” tarifelerinin yasal dayanağını ortadan kaldırdı.
Mahkeme, bugüne kadar tahsil edilen milyarlarca dolarlık gümrük vergisinin iadesine ilişkin net bir yol haritası çizmezken, ithalatçı şirketlerin toplu dava hazırlığında olduğu belirtiliyor. Uzmanlara göre geri ödeme süreci aylar hatta yıllar sürebilecek karmaşık bir hukuk mücadelesine dönüşebilir. Trump ise karar sonrası yaptığı açıklamada, IEEPA’dan “daha güçlü yasal araçlara” sahip olduğunu savunarak yeni düzenlemelerin sinyalini verdi. Nitekim Beyaz Saray, 1974 Ticaret Yasası’nın 122. maddesine dayanarak tüm ülkelere yüzde 10’luk geçici küresel tarife uygulanacağını duyurdu.
Karar yalnızca vergi gelirlerini değil, Washington’un yürüttüğü milyarlarca dolarlık ticaret müzakerelerini de tartışmaya açtı. Ekonomistler, hukuki belirsizliğin küresel ticarette yeni bir dalgalanma yaratabileceği uyarısında bulunurken, yüzde 10’un üzerindeki tarifeleri içeren anlaşmaların risk altına girdiğine dikkat çekiyor. İthalatçılar için iade kapısı aralanırken, ABD’nin ticaret politikasında yeni ve daha karmaşık bir dönemin başlayabileceği değerlendiriliyor.
