Avrupa Birliği'nin Yunanistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) ve İsrail'in elektrik şebekelerini denizaltı kablosuyla birbirine bağlamayı hedefleyen 1,9 milyar euroluk Great Sea Interconnector (GSI) projesi, Doğu Akdeniz'deki deniz yetki alanı anlaşmazlıkları ve finansman sorunları nedeniyle çıkmaza girdi. Yaklaşık 1.200 kilometrelik hattın planlanan güzergahının Türkiye'nin kıta sahanlığı ve münhasır ekonomik bölgesiyle kesişmesi, projenin önündeki en kritik engellerden biri olarak öne çıkıyor. Brüksel'in 657 milyon euro destek verdiği proje, bölgenin jeopolitik dengeleriyle karşı karşıya kaldı.
Ankara, Yunanistan'ın Girit ve Çoban (Kassos) adaları üzerinden öne sürdüğü maksimalist deniz yetki alanı iddialarını kabul etmiyor. Türkiye'nin Mavi Vatan yaklaşımı doğrultusunda denizlerdeki haklarını koruma kararlılığı, projenin uygulanabilirliğine ilişkin soru işaretlerini artırırken, 2024'te tartışmalı sularda yaşanan gerilim de Ankara'nın sahadaki tutumunu ortaya koydu. Yunanistan'ın araştırma faaliyetleri planı, Türk savaş gemilerinin bölgeye intikali sonrası ertelenmişti.
GSI'yi zorlayan bir diğer başlık ise maliyet paylaşımı konusunda Yunanistan ile GKRY arasındaki anlaşmazlık. İlk planlamada 1,246 milyar euroluk maliyetin yüzde 63'ünün GKRY, yüzde 37'sinin Yunanistan tarafından karşılanması öngörülürken, Atina projenin asıl faydalanıcısının Lefkoşa olduğunu savunuyor. GKRY ise yüksek maliyetin halka yansıtılmaması için güvence talep ediyor. 2024'te devreye alınması planlanan proje, hem jeopolitik gerilimler hem de finansman krizinin gölgesinde belirsizliğini koruyor.
